Chi phí dùng AI đang phá vỡ mô hình kinh doanh SaaS

1. Mở đầu: AI và chuyện định giá SaaS

The Factory Floor là podcast của ba người đồng sáng lập Conversion Factory, một agency marketing chuyên về tăng trưởng SaaS (theo mô tả video đăng ngày 05/12/2025). Đây là tập 17. Theo phần mô tả, Corey phân tích phần kinh tế, Zach mổ xẻ tác động lên sản phẩm và tăng trưởng, còn Nick đặt những câu hỏi mà ai cũng đang nghĩ tới. Ba người nói chuyện từ xa, mỗi người ngồi trước micro trong phòng riêng của mình.

Nick mở đầu: "Ladies and gentlemen, welcome to The Factory Floor." Hôm nay, anh nói, anh lại ngồi cùng đúng hai "gã mọt sách" như mọi lần, Zach và Corey. Chủ đề lần này vẫn là AI và cách nó đã len vào đầu óc và cuộc sống của tất cả mọi người, nhưng lần này đặt cụ thể trong bối cảnh định giá SaaS (SaaS pricing). Anh và các đồng nghiệp ở Conversion Factory làm việc với rất nhiều công ty SaaS và nói chuyện với rất nhiều người trong ngành, nên câu hỏi là: bạn định giá sản phẩm của mình thế nào, và pricing nên tồn tại ra sao trong thế giới AI (theo video đăng ngày 05/12/2025).

Nick hỏi hai người kia thấy chủ đề này thế nào. Zach đáp rằng anh nghĩ nên đổi chủ đề. Có tiếng nói thêm "Let's change it", rồi "Let's do something else", rồi "Move on". Nick chốt: "Okay, let's do it."

Nick mời Corey mở màn. Anh gọi Corey là "marketing guru" đứng ở trên cùng, và hỏi: theo Corey, AI đang thay đổi cách SaaS pricing vận hành ở chỗ nào lớn nhất?

Corey nói cách anh nghĩ về chuyện này là thế này. Trước hết, anh thấy rất nhiều người kiểu như không còn hứng thú nữa, ai cũng hơi kiệt sức với chuyện AI thay đổi mọi thứ. Nhưng ta buộc phải biết, vì nếu không thì ta sẽ bị bỏ lại rất xa, hoặc bị thiệt, hoặc tự bắn vào chân mình. Đây là một trong những thứ anh đang suy nghĩ: anh không chắc chiến lược ở đây chính xác là gì, nhưng đây là điều mà ai cũng phải cực kỳ để ý, và chắc chắn ai cũng đang nghĩ tới lúc này, vì về cơ bản ta đang bị buộc phải thực hiện một số thay đổi mà anh sắp nói (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Và nó sẽ không phải kiểu "SaaS pricing giờ hoàn toàn dựa trên kết quả, tất cả chỉ còn là success-based pricing". Corey nói anh không thật sự nghĩ đó là trọng tâm. Anh nghĩ đó là một trong các trọng tâm, và ba người sẽ nói về các sắc thái của nó (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

2. Software 1.0, 2.0, 3.0 và hai lớp compute

"But here's the deal", Corey nói. Ta từng có software 1.0, dựa trên việc cài đặt on-premise ngay trên máy tính của bạn. Cách người ta tính tiền là theo license. Bạn làm phần mềm, bạn cấp license cho một phiên bản, người ta trả tiền cho nó, cài lên máy, và dùng bao lâu tùy thích trên máy của họ (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Corey vừa nói "And then we had this thing called..." thì Zach chen vào: "Old Adobe users, right?" Có tiếng đáp: "Yeah, exactly." Corey kể tiếp các ví dụ: Adobe, Word, Excel, thậm chí cả Salesforce, NetSuite. Anh ngập ngừng một chút về cách đọc tên NetSuite, rồi nói thêm QuickBooks, mà theo anh là phần mềm on-prem nguyên thủy. Với tất cả các phần mềm đó, pricing được dựng quanh cách người ta dùng chương trình trên máy tính của mình, mà cốt lõi là mọi thứ đều được cài cục bộ. Muốn có phiên bản mới thì bạn trả tiền cho phiên bản tiếp theo: Word 1, Word 2, Word 3, Word 4, cứ thế. Corey nói đó thật ra là một mô hình giá khá tốt, vì về cơ bản họ dựng phần mềm quanh những đợt nâng cấp hằng năm mà họ muốn bạn mua, và nhồi vào đó đủ thứ tính năng mới, bản nâng cấp và những thứ tương tự (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Rồi tới một thứ gọi là cloud: web-based app, software as a service. Giờ không còn khái niệm phiên bản nữa, vì người ta ship bản cập nhật hằng ngày, có khi hằng giờ. Vậy tính tiền license thế nào? Tính tiền thế nào cho một thứ người ta dùng liên tục trên trình duyệt, có khi trên nhiều thiết bị, nhiều máy tính khác nhau? Câu trả lời là subscription: về cơ bản bạn trả tiền để được truy cập, giống như thuê phần mềm. Đó là software 2.0 (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Còn bây giờ, Corey nghĩ ta đang bước vào, thật ra đã bước vào, một kỷ nguyên mà cả ngành đang vừa đi vừa tìm hiểu theo thời gian thực: software 3.0. Ở đây ta đã đi xa hơn cả cloud và phần mềm tính theo quyền truy cập. Nó dựa nhiều hơn vào outcome, vào kết quả, và dựa vào năng lực tính toán (computing power), vì giờ tất cả đều đang thuê từ Amazon, từ NVIDIA, bởi mọi thứ đều chạy bằng AI, mà AI thì cực kỳ nặng về tính toán. Thế nên pricing lại phải dịch chuyển lần nữa: ta không chỉ trả tiền để truy cập phần mềm, mà giờ ta trả tiền cho lượng việc phần mềm đó làm cho mình, vì AI đắt (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025). Anh hỏi như vậy đã vẽ được bức tranh chưa: cái nhìn từ độ cao 30.000 feet về khoảng 30 năm qua.

Nick tóm lại: chuyện này không hẳn là "đây là cách mọi thứ vận hành từ giờ". Nó giống như "đây là sự thay đổi đang diễn ra", và mọi người vẫn đang tìm chỗ đứng, hay đúng hơn là thế giới SaaS vẫn đang tìm chỗ đứng về chuyện pricing nên vận hành thế nào trong thế giới mới này. Có phải là credit không? Hay là thứ gì khác? Có nhiều hướng đi khác nhau, và mọi người vẫn đang tìm chỗ đứng với "SaaS pricing 3", hay "software pricing 3" này (theo video đăng ngày 05/12/2025).

Corey đồng ý: "Yes." Rồi anh nói khác biệt chính là thế này. Trong thế giới 2.0, phần mềm bạn trả tiền tự chạy toàn bộ phần compute của nó: bạn làm gì trên đó cũng chạy bằng server mà công ty đó trả tiền. Trong thế giới software 3.0, bạn không chỉ trả tiền cho quyền truy cập phần mềm đó và compute đó, mà còn cho phần compute mà phần mềm đó đang mua và dùng từ các nền tảng khác, tức các nhà cung cấp AI: OpenAI, Anthropic, Gemini, à, Google, và cứ thế. Anh nói có khoảng năm nhà như vậy, Grok cũng là một trong số đó. Các công ty phần mềm có những chi phí họ đang trả và chuyển sang cho bạn. Thế nên giờ ta có một hỗn hợp hai lớp compute khác nhau mà bạn đang trả tiền, chứ không còn là một (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

3. Freemium đang đi vào ngõ cụt, còn free trial thì sao

Nick nói "Okay" vài lần, rằng anh thấy thế là hợp lý. Rồi anh hỏi: với bước phát triển mới này, phiên bản 3, tạm gọi là version 3, thì những thứ nào của version 2 hoàn toàn không còn hợp với version 3? Kiểu "cái này hoàn toàn không chạy được ở V3" (câu hỏi trong video đăng ngày 05/12/2025).

Corey nói một trong những thứ lớn anh để ý là freemium, điều mà anh thấy thật điên rồ, vì freemium từng là một đổi mới cực lớn của software 2.0. Người ta nhận ra chi phí tính toán cho một user miễn phí thấp đến mức họ nghĩ: cứ cho dùng miễn phí đi, sẽ có một giới hạn nào đó, một paywall ở điểm nào đó, khiến người ta nâng cấp. Và đó sẽ là một lợi thế cực lớn, cả về sản phẩm lẫn marketing, vì nó đẩy câu thần chú "try before you buy" (dùng thử trước khi mua) lên tới cực điểm (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Vấn đề của freemium bây giờ, theo Corey, là chi phí tính toán có thể không còn thấp nữa. Chi phí tính toán cho server của chính bạn thì vẫn thấp, nhưng phần compute AI mà phần mềm bạn đang dùng mua từ các nhà cung cấp AI thì không. Nên nó có thể cực kỳ đắt. Anh lấy ví dụ: hãy tưởng tượng Canva nói "này, truy cập miễn phí vào phần mềm thiết kế đồ họa nho nhỏ của chúng tôi". Nhưng mỗi lần bạn dùng một lần tạo hình bằng AI, có thể Canva tốn vài đô la cho mỗi lần tạo (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

"Right", có tiếng đáp. Zach nói tiếp "Right" và hỏi: Corey có thể vạch rõ ranh giới giữa freemium và free trial ở đây không? Anh nói anh không thấy free trial chết đi, nhưng freemium thì đang biến mất (theo Zach, video đăng ngày 05/12/2025).

Corey đáp rằng thật ra hai thứ đó không khác nhau đến vậy, nếu nghĩ kỹ. Một người có thể vào free trial và lạm dụng các tính năng AI hay lượng dùng AI, đủ để đẩy hóa đơn lên hàng chục, thậm chí hàng trăm đô la nếu không có giới hạn. Và đó chính là lý do freemium cần được điều chỉnh, và sẽ không bao giờ còn như trước: bất cứ thứ gì không có giới hạn khi dùng AI đều sẽ đắt, cho tới khi, có thể, AI trở nên rẻ hơn rất nhiều và chi phí tính toán xuống cực thấp (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Anh nói ta đã bắt đầu thấy điều đó, khi nhiều nhà cung cấp AI làm cho các model cũ và các model "mini" (anh tự đặt trong ngoặc kép) rẻ hơn rất nhiều. Nhưng các nhà cung cấp cũng không thật sự có động lực giữ lại nhiều model như vậy, vì chúng rẻ hơn rất nhiều. Họ muốn bạn dùng các model mới hơn, to hơn, "beefier" hơn, và đắt hơn (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Zach nói "Right. Well", và thêm rằng chắc chắn việc gắn sản phẩm phần mềm của mình với một model lỗi thời, một model AI lỗi thời, là chuyện chẳng hợp lý gì. Tại sao lại làm thế? Rồi chia đôi ra theo kiểu đó thì còn phức tạp hơn nhiều. Có thêm nhiều thứ phải giải thích trong bảng so sánh: free trial gồm những gì, freemium gồm những gì? "Ờ, bạn được dùng các model cũ." Người dùng sẽ còn khó phân biệt hơn nữa, và rối hơn (theo Zach, video đăng ngày 05/12/2025).

Corey nói thêm: và rồi có thể họ không thật sự nhận được giá trị đủ để khiến họ muốn nâng cấp. Vì giờ họ sẽ nghĩ: mình có thật sự trải nghiệm hết sức mạnh của nền tảng này không? Đó có thật là free trial không, hay chỉ là một bản dùng thử bị giới hạn, bị cắt bớt, bị "nerf" (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025)?

4. Giá sản xuất, giá sỉ, giá lẻ, và câu hỏi về feature gating

Có tiếng "Right", rồi Corey nói còn một lưu ý nữa: điều này có thể sẽ không còn đúng nếu, và khi, các công ty phần mềm bắt đầu tìm ra cách tự xây và tự chạy model của mình. Vì khi đó, một khi họ đưa phần compute về nội bộ, họ có thể cung cấp một model open source rẻ hơn nhiều so với các nhà cung cấp AI, vì họ nắm toàn quyền kiểm soát và toàn bộ compute (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Corey nói về cơ bản đây sẽ là khác biệt giữa giá của nhà sản xuất và giá bán lẻ. Hãy nghĩ theo cách đó: người tiêu dùng đang trả giá bán lẻ của AI, công ty SaaS đang trả giá sỉ, nhưng nếu họ hạ được xuống tới giá của nhà sản xuất thì sẽ rẻ hơn rất nhiều (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Có tiếng nói "That's crazy". Nick nói cả khung suy nghĩ này khá "wild", ở chỗ có thể nghĩ về nó giống hệt như bất kỳ sản phẩm nào khác đang được phát triển (theo video đăng ngày 05/12/2025).

Zach hỏi: liệu có cơ hội cho feature gating ở đây không? Ví dụ, một công ty có AI trong gói giữa, kiểu gói "Goldilocks", rồi trong gói premium, hay gói enterprise, còn gói khởi điểm thì không có chút AI nào. Và có thể cho người dùng bắt đầu bằng một free trial, được truy cập mọi công cụ AI và dùng thử chúng trong hai tuần. Rồi sau đó họ bị đẩy về gói cơ bản (base plan), có thể miễn phí, có thể là một gói freemium, nhưng không có những thứ họ vừa chơi thử và chính là thứ đã cho họ thấy giá trị. Zach nói nghe có vẻ đó vẫn có thể là một hướng (theo Zach, video đăng ngày 05/12/2025).

Corey đáp: "Yeah, yeah, yeah, I think so."

5. Hai mô hình giá cùng lúc: chi phí cố định thành chi phí biến đổi

Corey nêu Notion làm ví dụ, rồi nói về cơ bản mọi công ty SaaS giờ đều phải áp dụng hai mô hình giá song song. Một là quyền truy cập phần mềm. Hai là lượng dùng các tính năng AI. Dù họ tự cung cấp những tính năng đó ở mức "nhà sản xuất", chạy model và compute của chính mình, hay họ mua và thuê ngoài toàn bộ phần compute đó từ OpenAI hay Anthropic, thì giờ đây sẽ luôn có một dạng usage pricing gắn thêm lên trên, đặc biệt là cho AI (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Và điều này lại quay về câu hỏi: người ta dùng phần mềm thế nào, và chi phí đến từ đâu? Usage-based pricing về cơ bản từ giờ sẽ luôn tồn tại, hoặc ít ra là một yếu tố trong mọi mô hình giá, vì nó là một phần của chi phí. Khi các công ty mua từ OpenAI hay Anthropic, họ trả tiền cho một số lượng token nhất định (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Trước đây, Corey nói, ta có các nhà cung cấp như AWS hay Heroku, các giải pháp compute được quản lý sẵn. Bạn không phải mua server riêng, cứ thuê từ cloud, và họ cho bạn một lượng năng lực tính toán rất rẻ, đủ băng thông bạn cần, ở một mức giá rất ổn định. Mỗi tháng bạn trả $10, bạn có hai server, và chừng đó xử lý được X user. Nên chi phí là cố định. Giờ thì chi phí cho AI luôn biến đổi: từng token bạn trả tiền, từng lần dùng, về cơ bản là từng lần ping API. Thế nên anh thấy sắp tới sẽ có SaaS pricing và AI pricing, và hai thứ sẽ được đóng gói chung với nhau (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

6. Credit trong từng tier: ví dụ Weavy

Zach hỏi điều đó có quan trọng không. Anh lấy ví dụ: anh vừa đăng ký Weavy, một trong những trình chỉnh sửa thiết kế dạng node mà Figma vừa mua lại (theo Zach, video đăng ngày 05/12/2025). Về pricing của họ, nếu anh không nhầm, có một free trial cho bạn một số credit nhất định. Rồi bạn được dùng, anh khá chắc là phiên bản phổ biến nhất của họ, có vừa đủ tính năng và model, mọi thứ bạn cần khi dùng công cụ đó, kèm một số credit cố định.

Nếu anh muốn trả tiền cho phần mềm đó, anh khá chắc họ có một tier nền tảng, mức giá thấp nhất, cộng X credit AI bên trong. Tier thấp có giới hạn credit. Tier giữa có một lượng credit khác, nhưng bạn có thể lên cao hơn một chút, chọn bao nhiêu credit mình cần, và chi phí điều chỉnh theo đó. Hoặc có gói enterprise: bạn có mọi thứ bạn muốn vì bạn trả rất nhiều tiền (theo Zach, video đăng ngày 05/12/2025).

Zach hỏi tiếp: Corey có thấy gì như kiểu usage gating hay usage tiering, cộng thêm credit, không? Hay có lợi ích gì khi chỉ có chi phí phần mềm nền, rồi trên tất cả các tier có thêm một lớp nữa: "à, nhân tiện, nếu muốn dùng AI thì bạn cứ thêm bao nhiêu tùy thích, bất kể bạn đang ở tier nào", không bị giới hạn theo số tiền bạn trả cho gói phần mềm nền (câu hỏi trong video đăng ngày 05/12/2025)?

Corey đáp: "Right. Yeah." Anh nghĩ hai thứ đó phần lớn sẽ không liên quan tới nhau. Bạn có thể trả tiền cho bất kỳ tier nào, cho bạn quyền truy cập một số lượng user, tính năng, năng lực trong nền tảng. Nhưng mọi tính năng hay lượng dùng có AI sẽ là một hệ thống riêng. Anh nghĩ nhiều công ty lúc này đang chọn credit và một dạng gói credit nào đó. Và đó cũng chính là cách OpenAI và Anthropic đang tính tiền (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Corey mô tả: họ kiểu "này, bạn nạp thêm", bạn có thể chi $100 mỗi tháng và có được những credit không hết hạn; dùng vượt mức đó thì họ tính theo usage; nếu bạn mua trước các gói lớn hơn thì được giảm giá theo số lượng (volume discounting) (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025). Và ý tưởng credit đủ linh hoạt để bạn có thể cho một credit bằng năm lần gọi API, hoặc cho một trăm credit bằng hai lần gọi API. Tùy bạn, và tùy cách bạn dùng AI, để tìm ra cách chuyển chi phí đó sang khách hàng, thay vì chỉ copy và paste đúng mức giá bạn đang bị tính.

7. V-Bucks, tỷ giá credit và chuyện token

Zach nói thêm: vì có những thứ, như tạo một ảnh bằng GPT Image, tốn ít credit hơn hẳn so với tạo một thứ bằng Veo 3, công cụ tạo video của Google. Nên họ bắt bạn mua sẵn những gói credit nền đó để họ phòng hộ chi phí. Kiểu: bạn sẽ làm nhiều video, bạn sẽ cần nhiều credit hơn; còn nếu chỉ tạo ảnh bằng GPT Image thì có lẽ bạn không cần nhiều đến thế (theo Zach, video đăng ngày 05/12/2025).

Nick nói chuyện này rất lạ, nó làm anh nhớ tới... cái gì nhỉ, bạn có thể mua credit trong Fortnite, gọi là gì? V-Bucks? Có tiếng nhắc lại "V-Bucks", và có tiếng hỏi "You know what I'm talking about?" Nick nói với anh, đó chính là chỗ ngứa đang được gãi. Bạn có thể mua, chẳng hạn, một nghìn V-Bucks với giá $22, rồi bạn tự hỏi một V-Buck bằng bao nhiêu đô (theo Nick, video đăng ngày 05/12/2025)? Chuyện tương tự xảy ra với các credit này. Một credit bằng bao nhiêu đô? Rồi tới các lần gọi API: bao nhiêu lần gọi API thì vừa một credit? Vậy một lần gọi API là bao nhiêu đô? Rồi mỗi user dùng bao nhiêu lần gọi API? Nó giống như cả một mê cung với một tỷ giá quy đổi kỳ quặc phải xử lý, và nói thật là khá phiền.

Có tiếng "Yeah". Corey hỏi Nick có muốn đào sâu hơn nữa vào cái hang thỏ đó không, và có tiếng đáp "Yeah, I do". Corey giải thích: là vì cách LLM vận hành. Về cơ bản chúng tokenize một từ, và có cả một hệ thống phức tạp chuyển mọi thứ xuống dạng nhị phân, để có thể biến một từ thành một chuỗi số. Đại khái đó là quá trình tokenization. Nên khi bạn mua token từ OpenAI, một nghìn token có thể là 500 từ, có thể là 200 từ, hoặc 800 từ, tùy vào từ, độ dài từ và câu văn, cách các câu kết hợp với nhau (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Nick nói: "That's unbelievable." Zach nói vậy là từ ngữ càng dài, bạn càng nói hay, thì bạn càng phải trả ChatGPT nhiều tiền. Có tiếng đáp "Yeah, pretty much". Có tiếng nói vậy thì phải hỏi những con robot AI các câu ngớ ngẩn hơn, rồi Nick nói kiểu "make rich, please", và nó sẽ nói đơn giản lại. Có tiếng nói thêm: như vậy tốn ít token hơn (theo video đăng ngày 05/12/2025).

Corey nói chuyện đó phần nào chính là cái "phép màu" của prompt engineering. Điều nhiều người đã nhận ra, đặc biệt khi code, là bạn có một context window. Context window về cơ bản là trí nhớ ngắn hạn của AI: bạn đưa cho nó được bao nhiêu, và nó nhả ra được bao nhiêu. Anh ví như thế này: bạn bảo anh "nhắc lại theo tôi", rồi bảo anh chỉ được nói chừng ấy thứ trước khi anh bắt đầu lơ mơ, bắt đầu "hallucinate" về những gì anh phải nhắc lại (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Thế nên, Corey nói, người ta nhận ra: thay vì viết "make me an image that is photorealistic and X, Y và Z", người ta chỉ viết kiểu "image: hyper photorealistic detail". Họ dồn mọi thứ thành một cục từ khóa, vì như vậy tốn ít token hơn (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Một host nói: "That's hilarious. So Kevin Malone fares better with ChatGPT than Robert California." Có tiếng nói tiếp một câu theo lối nói cụt chữ, đại ý sao phải dùng nhiều chữ khi ít chữ cũng xong, và "that's exactly the AI mantra". Nick nói thêm: đó chính là điều họ đã dạy chúng ta suốt thời gian qua (theo video đăng ngày 05/12/2025).

8. AI đang làm SaaS lãi ít đi hay lãi nhiều hơn

Nick nói anh có một câu hỏi lớn hơn dựa trên chuyện token và usage pricing: việc làm mới phần mềm bằng tính năng AI đang khiến các công ty SaaS kiếm ít tiền đi rất nhiều, hay nhiều hơn rất nhiều? Lợi nhuận có đang đi xuống không? Vì họ kiểu: được thôi, họ thêm một tính năng AI hay ho, có thể có thêm vài khách hàng mới, có thể tính giá cao hơn một chút, nhưng chi phí thì cứ như cán cân đang nghiêng về hướng sai (câu hỏi trong video đăng ngày 05/12/2025).

Corey nói đó là một câu hỏi rất hay, vì hãy nhìn các công ty như Cursor. Tại sao Cursor gọi vốn được hàng tỷ đô? Theo Corey, là vì họ trợ giá chi phí compute AI mà họ phải trả, họ chuyển phần tiết kiệm đó sang khách hàng (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025). Anh nhớ chừng một năm trước, tính từ thời điểm video đăng ngày 05/12/2025, anh vibe code như điên trong Cursor, vì anh nghĩ: được rồi, họ sẽ tính anh $20 mỗi tháng, mà với lượng AI anh đang dùng, nếu trả trực tiếp cho OpenAI thì sẽ là hàng trăm đô. OpenAI vẫn được trả tiền. Cursor chỉ đang trợ giá cho anh, họ đang gánh phần chi phí đó.

Họ không thể làm vậy mãi được, Corey nói. Nó giống như ngày trước, khi một chuyến Lyft giá $5 hay một chuyến Uber $3 để đi tới cuối dãy nhà, còn giờ thì chừng $20 chỉ để đi xuống cuối phố, vì hồi đó tiền VC đang trợ giá. Bạn không thể thay đổi unit economics. Rốt cuộc OpenAI sẽ được trả tiền. Rốt cuộc, thật ra là Amazon, NVIDIA, Oracle và bất kỳ ai là đối tác compute thực sự của họ, đều sẽ được trả tiền (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Vì vậy, theo Corey (video đăng ngày 05/12/2025), lúc này AI đang khiến các startup lãi ít đi rất nhiều, cho tới khi họ bắt đầu thích nghi với sự thay đổi cần thiết trong mô hình giá, và có một kiểu định giá AI theo tầng nhà sản xuất, tầng sỉ, tầng lẻ, cùng cách họ dùng hay chuyển phần đó sang khách hàng.

Về lâu dài, anh nói, nó hoàn toàn có thể khiến các công ty SaaS kiếm nhiều tiền hơn rất nhiều. Vì thay vì có thể bị giới hạn ở $100 mỗi tháng, giờ có thể là $100 mỗi tháng cộng $200 tiền dùng AI. Và giả sử trong $200 tiền dùng AI đó, họ có biên lợi nhuận 50%. Vậy là họ vừa nhân đôi phần lợi nhuận mang về trên mỗi khách hàng, nhờ đưa mô hình usage AI này lên trên. Và nó có thể hoàn toàn tùy chọn với từng khách hàng, nhưng chắc chắn mọi startup đều có cơ hội tăng lợi nhuận trên mỗi user (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Có tiếng nói "Dang". Zach nói anh thấy hợp lý khi lúc này nó đang khiến họ tốn rất nhiều tiền, nhưng với mọi thứ đang diễn ra, cuối cùng nó sẽ hiệu quả về chi phí hơn, chỉ là vấn đề thời gian. Có tiếng xen vào hỏi: liệu có trụ nổi không? Zach nói tiếp rằng anh nghĩ bằng cách thực hiện những dịch chuyển đó và có sự linh hoạt trong pricing, bạn sẽ vượt qua cơn bão tốt hơn nhiều (theo Zach, video đăng ngày 05/12/2025).

9. Outcome-based pricing: rủi ro cho MRR và một trào lưu

Zach nói anh tò mò. Corey đã nhắc tới outcome-based pricing trước đó, và anh tò mò chuyện đó sẽ đi tới đâu, nhất là khi rất nhiều hoạt động marketing quanh phần mềm hầu như luôn quy về tăng ARR hay tăng MRR. Vậy chuyện gì xảy ra khi lối nghĩ đó đi tới tận cùng? Anh gửi lời cảm ơn tới những người bạn ở Fletch vì đã nêu ra điểm này (theo video đăng ngày 05/12/2025).

Corey đáp: "Yeah, yeah, exactly." Anh nói đó chắc chắn là một rủi ro lớn, và là một trong những lý do khác khiến anh không nghĩ SaaS pricing sẽ chuyển hẳn sang outcome-based pricing, hay results-based, hay success-based, gọi sao cũng được. Ý tưởng đó đơn giản là: thay vì tính $100 mỗi tháng, tôi tính $1 cho mỗi thứ có giá trị mà tôi mang lại cho khách hàng. Rồi có thể trung bình họ làm 100 thứ như vậy mỗi tháng, nhưng giờ linh hoạt hơn nhiều. Anh vẫn không nghĩ mọi thứ sẽ đi theo hướng đó (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Corey nói có những công ty như Fin agent của Intercom đã thật sự chuyển hẳn sang mô hình đó. Đó là một ván cược rất lớn. Và anh nghĩ nó có thể hiệu quả khi nó giúp khách hàng tiết kiệm chi phí. Theo Corey, Intercom từng cực kỳ đắt, "let's be honest", là một trong những công cụ hỗ trợ khách hàng, chat đắt khủng khiếp nhất ngoài kia. Nên người ta nghĩ: "à, mình chỉ trả cho những ticket hỗ trợ đã hoàn tất thành công, tuyệt, cái đó giúp mình tiết kiệm". Nhưng khi nó bắt đầu khiến người ta tốn nhiều tiền hơn, họ sẽ nghĩ: "có lẽ nên quay lại SaaS, vì đoán trước được mọi chi phí cũng khá dễ chịu" (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Anh không nghĩ có thế giới nào mà ai cũng hoàn toàn thoải mái với pricing 100% dựa trên usage, và đó thật ra chính là outcome-based, success-based hay results-based pricing. Anh nghĩ tương lai, và thứ người ta sẽ áp dụng nhiều nhất, là sự kết hợp SaaS cộng usage. Có thể gói SaaS nền cho bạn một số credit, hay một lượng usage nhất định, rồi vượt mức đó thì bạn trả bằng credit, hoặc theo tier, hoặc theo một mức giá đồng nhất (flat rate) cho bất kỳ chỉ số usage nào bạn muốn đo (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

"But, yeah", Corey không nghĩ mọi thứ sẽ chuyển 100% sang outcome-based pricing. Nên anh nghĩ MRR vẫn an toàn, chỉ là nó sẽ thành kiểu "MRR plus". Và anh không biết rồi mọi người sẽ đo cái đó thế nào (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Nick nói: đúng, vì nó không lặp lại định kỳ. Đó là chuyện lớn nhất. Ai cũng thích con số "per month": "tôi kiếm 10K một tháng", blah blah blah. Ai cũng thích chữ "mỗi tháng", và giờ thì nó kiểu như biến mất. Anh kể người đầu tiên anh từng nghe nói về ý tưởng outcome-based là mấy ông "online guru" kiểu "bạn trả tiền khi bạn có kết quả", hoặc mấy email chào hàng lạnh kiểu "bạn không trả gì cho tới khi có một cuộc hẹn được đặt". Cả một nồi súp của outcome-based pricing cho dịch vụ, không phải SaaS. Nick hỏi: ai đã làm nó phổ biến? Anh nói rõ anh không nói tới usage, mà là outcome-based thật sự. Sao nó lại thành trào lưu mới? Có vẻ như một cách làm mới, và hợp mốt hơn, nếu hiểu ý anh (theo Nick, video đăng ngày 05/12/2025).

Corey nói anh không thể nói chính xác nguồn gốc, nó giống như hỏi coronavirus đến từ đâu. Nick nói thêm: "The moment." Có tiếng nói tiếp: "Yeah, we don't know the exact moment." Corey đáp "Right", và nói chắc cũng mất một thời gian, nhưng rồi chúng ta cũng tìm ra (theo video đăng ngày 05/12/2025).

"No", Corey nói tiếp, anh nghĩ đó có lẽ chỉ là một chiến thuật, kiểu "đây là hướng mọi thứ đang đi". Người ta đã chán trả những khoản retainer không đi đến đâu, nên họ nghĩ "nếu tôi đảm bảo được với bạn điều này", và anh nghĩ điều đó có nhiều giá trị. Nhưng đồng thời, có lẽ đó chỉ là thứ được một guru nào đó làm cho phổ biến, như Nick nói (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Anh nghĩ chuyện tương tự cũng đã xảy ra trong SaaS: vài người kiểu "này, outcome-based pricing là thứ lớn tiếp theo, nhìn đây này". Anh không nêu tên ai, nhưng anh đã thấy vài người trên LinkedIn nói về nó như thể đã là chuyện đóng đinh. Nhưng các ví dụ họ đưa ra là vài cái tới dăm cái, và đều là những công ty cực kỳ vững vàng đã đặt một ván cược rất lớn, và ta vẫn chưa biết kết cục ra sao. Trong khi đó, theo Corey, 95% startup vẫn đang dùng mô hình SaaS truyền thống (theo video đăng ngày 05/12/2025). Nên anh thấy hơi buồn cười khi nói "đây là tương lai, đây là điều tất yếu, đây 100% là thứ mọi người sẽ bắt đầu làm", vì ta còn chưa thật sự thấy nó diễn ra.

10. PLG hay SLG: AI đẩy mọi công ty sang cả hai

Có tiếng "Okay". Nick nói "Go ahead, Zach", rồi có vài câu nhường qua nhường lại ("No, you go", "No, you", "No, you"), và Zach nói "Fine, fine, fine". Anh hỏi: chuyện này ảnh hưởng thế nào tới cách bạn marketing SaaS, cách bạn bán SaaS? Mọi người nghe nói nhiều về PLG (product-led growth) đấu với SLG (sales-led growth), và có vẻ chuyện này có hiệu ứng lan xuống các mảng đó. Corey đang thấy gì: ranh giới đó có đang tiếp tục mờ đi, hay chúng đang hòa vào nhau? Có khi nào không còn là PLG đấu với SLG nữa? Quỹ đạo ở đây là gì (câu hỏi của Zach trong video đăng ngày 05/12/2025)?

Corey nghĩ việc dùng AI còn đang làm mô hình PLG phổ biến thêm, vì người ta muốn tự vào dùng thử, đặc biệt với kiểu usage AI và pricing dựa trên AI mà ai cũng sẽ phải gắn thêm vào mô hình hiện có. Bạn không thể chỉ bán AI qua một cuộc gọi điện thoại. Bạn phải cho người ta dùng nó (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Nhưng đồng thời, tùy vào lượng họ dùng, cách họ dùng và các yêu cầu khi dùng, ta sẽ đụng tới những thứ như HIPAA, SLA và dữ liệu: AI có đang huấn luyện trên dữ liệu của tôi không, nó được đóng gói tách biệt (containerized) thế nào, và đủ thứ kiểu đó. Những thứ đó vẫn đòi hỏi một cuộc trò chuyện bán hàng và một quy trình bán hàng. Đó là lý do anh nghĩ sẽ không còn chuyện PLG hay SLG nữa. Ai cũng sẽ phải áp dụng cả hai, vì ai cũng thật sự cần đưa người ta vào cửa để thử và dùng AI của mình, có lẽ chỉ để khiến họ quan tâm ngay từ đầu. Rồi tất yếu họ cũng sẽ cần một cuộc trò chuyện về mọi yêu cầu của các công ty lớn hơn (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Corey nói anh luôn là người tin mạnh vào PLG, nhưng chưa bao giờ nghĩ cả thế giới sẽ hoàn toàn là PLG. Và anh nghĩ AI sẽ làm điều này trở nên cực kỳ rõ: tương lai là mọi thứ sẽ là cả hai. Tại sao bạn lại tự trói tay mình, tự đặt một cái trần hay một cái sàn cho những ai bạn thu hút được, những mức giá bạn đạt được, những loại khách hàng bạn có được, khi người ta sẽ kỳ vọng cả hai lựa chọn đều có sẵn (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025)?

Chừng mười năm trước, tính từ thời điểm video đăng ngày 05/12/2025, có lẽ ta thấy nhiều công ty chọn chiến lược kiểu: không, chúng tôi không muốn có quy trình bán hàng enterprise, không muốn khách hàng lớn, không muốn tính người ta thật nhiều tiền. Với AI, anh không thấy có thế giới nào như vậy nữa. Người ta sẽ chạm trần suốt, và tới một lúc nào đó bạn sẽ phải có những cuộc trò chuyện đó (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

11. Chi phí thu hút khách, Superhuman và phần mềm thuần enterprise

Có tiếng "Yeah". Zach nói điều đó rất hợp lý. Anh nghĩ tới một công ty như Superhuman, nơi họ onboard từng khách hàng một, bất kể quy mô (theo Zach, video đăng ngày 05/12/2025). Và với việc tất cả các công cụ này giờ đang trở nên, anh cảm thấy, rẻ hơn, đặc biệt là phần nhân lực đứng sau chúng đang rẻ đi, kể cả khi lợi nhuận chưa có hoặc chưa thể hiện trên mặt tài chính của chính công ty SaaS.

Nhưng xét về việc khiến người ta dùng sản phẩm của bạn và làm nó lan rộng hơn, ai cũng muốn mọi thứ. Vậy bạn sẽ cạnh tranh bằng gì? Theo Zach (video đăng ngày 05/12/2025), chi phí thu hút khách hàng (customer acquisition cost) của bạn chắc chắn sẽ không giảm. Quảng cáo sẽ đắt hơn. Gửi email sẽ tốn hơn. Bạn sẽ phải làm nhiều hơn để nổi bật giữa đám đông và ít nhất có được một chân trong cửa. Và một khi đã có chân trong cửa, tại sao bạn lại ngăn mình cho họ cơ hội nhảy vào một cuộc gọi, được onboard, bước vào một quy trình sales-led? Kể cả khi bạn chỉ phải làm chuyện đó một lần, rồi sau đó họ tự chạy. Họ không còn phải nói chuyện với nhân viên bán hàng hay thậm chí ký hợp đồng. Họ chỉ cần thêm thông tin từ đầu trước khi ra quyết định mua.

"So, yeah." Zach hỏi tiếp: Corey có nghĩ chuyện này áp dụng cho những công ty thuần enterprise không? Anh nghĩ tới một unicorn ở San Diego như Kyriba. Với một công ty chỉ có các hợp đồng enterprise ký theo năm, chuyện này vận hành thế nào? Hay đó là một câu chuyện hoàn toàn khác (câu hỏi trong video đăng ngày 05/12/2025)?

Corey đáp: "No, I think it totally is." Đó cũng là điều anh định nói: anh nghĩ thay đổi lớn nhất sẽ là việc kéo nhiều công ty sales-led trở nên product-led hơn, vì một lần nữa, bạn không thể chỉ bán AI qua điện thoại. Người ta cần thấy nó, trải nghiệm nó, dùng nó. Có thể nó không hoàn toàn là product-led theo nghĩa bạn chỉ nhìn usage ẩn danh rồi nghĩ "hay đấy, công ty lớn này vừa đăng ký dùng sản phẩm của mình" (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Mà có thể là một concierge pilot chẳng hạn, hoặc bạn có thể đăng ký, có một playground với một lượng dùng AI giới hạn, và họ có thể mô phỏng loại việc bạn đang muốn làm. Rồi có thể điều đó thôi thúc họ đặt một cuộc gọi, bắt đầu một chu kỳ bán hàng, khám phá những trải nghiệm cá nhân hóa hơn với dữ liệu của chính họ. Theo Corey (video đăng ngày 05/12/2025), với một công ty như Kyriba hay bất kỳ phần mềm thật sự enterprise nào, câu hỏi không còn là có hay không nữa: họ phải cho người ta dùng sản phẩm trước khi ký hợp đồng. Năm năm trước, tính từ thời điểm video đăng, điều đó không đúng. Bây giờ thì có: người ta phải dùng được phần mềm, chơi được với nó, cầm nắm nó, thấy nó, và chứng minh nó sẽ hiệu quả với họ. Nên có thể không hẳn là product-led, nhưng sẽ không còn kiểu "hãy lên một cuộc gọi bán hàng trong năm tuần, năm cuộc gọi khác nhau, ký hợp đồng, rồi mới dùng sản phẩm" nữa.

12. Demo tương tác, playground và hai đầu thị trường

Có tiếng "Right". Zach nói: họ phải chơi được với nó, anh nghĩ vậy. Anh nghĩ tới Less Annoying CRM, mà theo anh có một giải pháp rất hay: họ có một bản demo tương tác đầy đủ, vào thẳng được từ website của họ, một cú click là vào, bạn có thể chơi với nó (theo Zach, video đăng ngày 05/12/2025). Anh không biết nó có mọi tính năng họ đã ra mắt hay không, nhưng anh và đội thiết kế dùng nó suốt, vì anh và đội đang tìm hiểu cách các tính năng của Less Annoying CRM hoạt động, nhảy vào và chơi thử.

Và điều thú vị là mẹ anh làm đại diện bán hàng cho các nhà cung cấp thức ăn thú cưng. Anh kể anh đã nói với mẹ: "Mẹ nên xem cái này, hay lắm, mẹ có thể chơi thử miễn phí. Nếu muốn dùng thật thì cứ báo họ là Zach giới thiệu", vì anh là một người làm thầu tốt, tốt. Có tiếng nói thêm: "I send clients business when I can." (theo video đăng ngày 05/12/2025)

Zach nói anh nghĩ việc có một dạng "dummy playground" như thế là điều anh không hiểu sao có ai lại không làm. Tại sao không? Giữ lại thì chẳng có ý nghĩa gì: bạn đang cố giấu cái gì, giấu chuyện "xúc xích được làm ra sao" à? Vì chẳng có gì mà cuối cùng họ không khám phá ra. Bạn cứ để họ chơi với nó, rồi xem họ có thật sự muốn nó không (theo Zach, video đăng ngày 05/12/2025).

Corey nói anh nghĩ đó là mô thức mới. Và khi mọi thứ ngày càng cạnh tranh, vì người ta build nhanh hơn, cung cấp nhiều hơn với giá thấp hơn, thị trường lúc này đang khá "sủi bọt", nói theo kiểu đó. Vậy bạn có thật sự đủ sức chỉ làm PLG, hay chỉ làm sales-led không? Anh không biết. Anh không nghĩ vậy. Anh nghĩ đó có lẽ sẽ là một sai lầm lớn (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Ai cũng đang dần nhận ra: "hừm, có được cả hai thế giới thì tốt quá. Tôi muốn có cả phân khúc thấp lẫn phân khúc cao của thị trường, và chẳng có lý do gì tôi không làm được cả hai." Thực tế, theo Corey (video đăng ngày 05/12/2025), nhiều khi điều đó còn giúp ích rất nhiều cho chiến lược thu hút khách, vì bạn có một tập khách hàng đa dạng hơn. Bạn không tự giới hạn mình kiểu: chi phí thu hút khách của tôi là $300, nhưng gói cao nhất mà người ta tự đăng ký được chỉ là $50 mỗi tháng chẳng hạn. Lúc đó "the math ain't mathing" lắm. Nhưng trộn thêm vài khách hàng $1.000 mỗi tháng, là bạn có thể thu hồi chi phí nhanh hơn nhiều.

13. Tâm lý học hay phép toán trong định giá

Nick nói anh có một chuyện hơi liền kề với tất cả những điều này, không nhất thiết gắn với AI. Ba người chủ yếu nói về chiến thuật và chiến lược, những thứ ba người thấy từ góc nhìn rộng. Nhưng anh muốn cho người nghe một thứ để suy ngẫm, nếu họ là founder hay đang nghĩ về cách định giá SaaS của mình. Vì pricing còn có cả một mặt khác: tâm lý học của pricing, định vị và sản phẩm, vị trí so với đối thủ về giá, đủ thứ khác. Anh hỏi Corey: tâm lý học chiếm bao nhiêu phần trăm, còn phép toán và chiến thuật chiếm bao nhiêu? Kiểu như có người nghĩ "tôi có thể tính hết những thứ này và chơi sao cho hoàn hảo", nhưng lại bỏ qua, giả sử, 90% thứ họ cần cho quyết định mua mang tính tâm lý. Người ta nên đầu tư bao nhiêu vào tâm lý so với phép toán (câu hỏi trong video đăng ngày 05/12/2025)?

Corey nói "Man", đó là một câu khó, vì anh đã vật lộn với nó trong phần mềm suốt một thời gian dài. Phần mềm vốn mang tính thực dụng. Người ta không mua phần mềm cho vui. Họ mua để giải quyết một vấn đề rất cụ thể của họ. Và ngay khi nó thôi giải quyết vấn đề đó, họ rời đi, họ tìm chỗ khác, họ hủy, là hết chuyện (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Nên anh nghĩ tâm lý học chỉ đưa bạn đi được tới một mức nào đó trong SaaS pricing, vì rốt cuộc người ta đang tìm câu trả lời: thứ này có thêm giá trị cho tôi không? Và luôn có một kiểu phương trình ROI chạy trong đầu họ: giá là bao nhiêu, tôi đang trả cho cái gì, và giá trị tôi nhận được là gì? Còn phần tâm lý học thì kiểu: có dùng decoy (lựa chọn mồi) được không, 99 cent so với tròn một đô, cách phối các lựa chọn (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Corey nói "well, I don't know", nhưng anh nghĩ phần lớn các công ty phần mềm có lẽ nên có từ một tới ba gói. Giờ với AI, có lẽ sẽ có thêm một dạng add-on. Phần lớn có lẽ nên có một dạng free trial hay trải nghiệm freemium. Và tất cả nên có một dạng pricing enterprise tùy chỉnh. Theo anh, đó là khoảng 95% chiến lược (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

14. Phần mềm có mang lại địa vị không: DeWalt, Ryobi và Yeti

Zach hỏi xin chen vào. Anh nói ba người đã bàn sơ chuyện này trước đó, và đó là thứ anh hay nghĩ tới khi đứng dưới vòi sen, khi nằm thao thức ban đêm: phần mềm hay công cụ kiểu này có mang lại một dạng địa vị (status) nào không? Vì chuyện đó có xảy ra ở những lĩnh vực khác có công cụ. Ví dụ, dụng cụ DeWalt đắt hơn Ryobi hay Kobalt. Nên chuyện đó có xảy ra. Và anh nghĩ có thể thấy nó ở những lĩnh vực khác, như một chai nước, cũng gần giống một công cụ: những chai Simple Modern không đắt bằng Yeti. Vậy bạn đang trả tiền cho cái gì ngoài cái nhãn (theo Zach, video đăng ngày 05/12/2025)?

Có tiếng "Yeah". Zach nói anh và Nick chính là ví dụ ngay đây. Anh hỏi Nick cái chai đó giá bao nhiêu, $10 à? Nick đáp anh không biết, vợ anh mua, anh không có ý niệm gì. Zach nói nó rẻ hơn, nhưng không sao, anh không bới lông tìm vết. Nick nói anh chỉ biết là anh có một cái DeWalt ở phía bên kia phòng. Zach nói còn anh thì có Ryobi. Vậy là anh mua chai nước đắt hơn, còn Nick mua máy khoan đắt hơn anh (theo video đăng ngày 05/12/2025).

Zach nói anh đang nghĩ: thứ duy nhất có thể tạo ra kiểu biểu tượng địa vị ở đây là khi bạn giải quyết một vấn đề thật sự lớn mà không nhiều đối thủ giải quyết được. Ví dụ, nếu bạn làm trong một lĩnh vực rất cần bảo mật, hoặc rất, không phải biến động, mà là quý giá, hay nói chung là có giá trị rất cao. Ví dụ bạn làm với các công ty có doanh thu từ $10 triệu mỗi năm trở lên, và bạn có một giải pháp dành cho họ (theo Zach, video đăng ngày 05/12/2025).

Trong kịch bản đó, anh nói, bạn có thể có kiểu khách hàng "Goliath", chỉ có gói enterprise, toàn là giá trị hợp đồng đặc biệt, mỗi khách được đối xử như một thỏa thuận riêng với scope of work, service level agreement và những thứ tương tự. Và bạn có thể có một bên khác đang cố vào cùng không gian đó, có thể cạnh tranh theo hướng PLG điển hình hơn và nói: "không, không, giải pháp của chúng tôi tiết kiệm chi phí hơn nhiều, rẻ hơn mấy anh kia nhiều, chúng tôi làm được y hệt mọi thứ". Zach tự hỏi liệu bên đó có bị loại không, chỉ vì họ không có loại tầm ảnh hưởng (clout) mà người mua tìm kiếm (theo Zach, video đăng ngày 05/12/2025).

Zach hỏi điều đó có hợp lý không. Anh nói, nó vẫn mang tính thực dụng, nhưng là từ góc nhìn rằng công ty kia có nhiều niềm tin và uy tín hơn nhiều so với công ty này, một startup non trẻ so với một tay chơi đã có chỗ đứng, dù điều đó có nghĩa là gì. Nó có thể là thứ đơn giản như vẻ ngoài. Nó có thể là cách họ định giá: "chúng tôi chỉ làm hợp đồng", so với "bạn có thể đăng ký miễn phí ngay bây giờ và dùng thử" (theo Zach, video đăng ngày 05/12/2025).

15. Không phải địa vị mà là gu: ChatGPT, Claude, Grok

Corey nói đây là hướng anh nghĩ tới. Nó hơi giống một câu không-trả-lời, một câu trả lời kiểu chính trị gia. Nhưng cách anh nghĩ về sức mạnh thương hiệu trong phương trình giá không phải là địa vị, mà là gu (taste) (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025).

Ý anh là anh nghĩ tới cách người ta suy nghĩ và so sánh ChatGPT với Claude chẳng hạn. Theo Corey (video đăng ngày 05/12/2025), Claude, qua branding và thậm chí tới cách họ fine-tune model và, nếu muốn gọi vậy, cài cứng một số kiểu hành vi vào AI của mình, hấp dẫn một kiểu người nhất định, muốn một kiểu kết quả nhất định theo một cách nhất định, tạm nói vậy. Còn ChatGPT thì, theo anh, giống công cụ của người bình thường hơn, đại chúng hơn nhiều, rộng hơn, chung chung hơn. Theo nghĩa đó nó ít quan điểm riêng (opinionated) hơn. Ngay cả branding của nó cũng cực kỳ tối giản, đặc biệt với ChatGPT, nơi mọi thứ đều trên thang xám, và bạn thật sự không cảm thấy mình nhận được thứ gì có quan điểm riêng từ OpenAI.

So với có thể là các model khác như Gemini, hay ví dụ Grok, mà theo Corey ai cũng biết Grok "unhinged" hơn một chút, có thể sẵn sàng làm một số loại nội dung hay câu trả lời mà các model khác không làm (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025). Giờ có rất nhiều model, và ta đang thấy các model phân hóa: chúng giỏi gì, được dùng cho việc gì, vì người ta liên tục phải fine-tune chúng cho những use case nhất định, nên chúng tự nhiên trở nên khác nhau. Và có thể có một chút sức mạnh định giá ở đó, từ góc độ model.

Corey nói anh có thể hình dung một thế giới, và anh đã phần nào trải qua rồi, nơi đôi khi một công ty SaaS quảng cáo kiểu "chúng tôi có tính năng AI", rồi anh thấy bên dưới là "OpenAI 4.0 mini" hay gì đó, mà theo anh tới thời điểm đó đã là kiểu đồ bỏ đi rồi (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025). Rồi anh nhìn một công cụ khác, nói "không, chúng tôi chỉ dùng các model hàng đầu", hoặc "chúng tôi có model riêng đang fine-tune".

Anh nghĩ tới Cursor chẳng hạn: gần đây họ làm model riêng gọi là Composer 1. Theo Corey (video đăng ngày 05/12/2025), anh tin đó là một bản fork của một model Trung Quốc, có thể là Qwen, nhưng họ đang fine-tune và cá nhân hóa nó bằng quan điểm và gu của chính họ. Nên có lẽ có điều gì đó ở đây, giống như Nike với Adidas, hay một cặp thương hiệu khác anh nhắc kèm Hermès.

16. Bảng giá ChatGPT và Claude, và lời kết của Corey

Zach nói: đúng, nhưng điều lạ là, anh đang mở trang pricing ngay lúc này, ChatGPT miễn phí để bắt đầu, Claude cũng vậy. Theo Zach, bản Pro của Claude là $17 mỗi tháng khi trả theo năm (theo video đăng ngày 05/12/2025). Anh bảo chờ chút, để anh xem lại nhanh. Corey nói anh nghĩ là $20 mỗi tháng, và nghĩ ChatGPT cũng vậy. Zach xác nhận: đúng, cả hai đều $20 mỗi tháng khi trả theo tháng (theo video đăng ngày 05/12/2025).

Zach nói chuyện đó lại là một phương trình hoàn toàn khác, về việc hiển thị giá theo năm so với giá theo tháng ngay từ đầu. Rồi anh nhắc tới gói Max của Claude. Anh thấy thú vị: theo Zach (video đăng ngày 05/12/2025), họ đang chơi một chút trò chơi, và anh chắc họ biết rõ, kiểu như họ đang làm cho việc chọn giữa các model cao cấp và các gói cao cấp trở nên khó, nhưng các gói nền thì giống hệt nhau. Có tiếng nói tiếp: "but bite size". Có tiếng "Yeah, yeah", "But bite sized", và "Wow".

Nick nói "Okay", ba người sắp hết giờ. Anh hỏi còn gì muốn nói nữa không, trước khi anh kết thúc bằng điều anh muốn nói.

Corey đáp "No", và nói lời cuối của anh là: hãy suy nghĩ về chuyện này thật kỹ. Nói thật lòng, chuyện này về cơ bản có thể làm nên hoặc phá hỏng doanh nghiệp của bạn nếu bạn là một công ty SaaS trong vài năm tới (theo Corey, video đăng ngày 05/12/2025). Vì một lần nữa, bạn có thể vô tình đang gánh rất nhiều chi phí, rồi không có lãi, và/hoặc không theo kịp các đối thủ ở cách họ tung ra tính năng AI hay đóng gói toàn bộ pricing và packaging. Nhưng điều thứ hai: đó cũng là một cơ hội cực lớn. Làm đúng chuyện này thì nó có thể là một đòn bẩy tăng trưởng (growth lever) rất lớn cho bạn, có thể khiến bạn có lãi hơn nhiều. Nên điều quan trọng là phải suy nghĩ thật kỹ về nó ngay từ bây giờ.

Có tiếng nói: "Look at this guy, put it on a poster." Nick nói "Okay. Thank you."

17. Nick's Dumb Idea of the Week: arbitrage token AI

Trước khi kết thúc, Nick nói, có mục "Nick's Dumb Idea of the Week". Trong lúc ba người nói chuyện, một ý nghĩ chợt lóe lên trong đầu anh, liên quan tới token, tới chuyện mua token. Anh hỏi hai người kia đã nghe câu chuyện Sam Bankman-Fried giàu lên thế nào lúc mới đầu chưa: theo lời Nick, ông ta mua Bitcoin ở Mỹ và bán ở Trung Quốc hay đâu đó, và có một chênh lệch nhỏ (theo video đăng ngày 05/12/2025). Có tiếng chen vào: "Yeah, Japan." Nick nói "và thế là ông ta kiếm được...", có tiếng nói "Yeah, arbitrage".

"Okay, so", Nick hỏi: arbitrage token AI nằm ở đâu, và có thể tận dụng nó không? Chỗ nào có thể mua sỉ thật nhiều token rồi bán lại ở một nơi khác có tiền? Đó là dumb idea of the week của anh.

Corey nói thật ra đó không phải ý tưởng ngớ ngẩn. Và đã có những doanh nghiệp được dựng lên từ chuyện này. Có tiếng "Yeah". Theo Corey (video đăng ngày 05/12/2025), về cơ bản họ biến mình thành một gateway hay một router cho bất kỳ model nào bạn muốn dùng. Thay vì trả trực tiếp cho từng model hay từng nhà cung cấp, bạn trả cho họ, và họ chỉ cộng thêm một khoản phụ phí bé xíu, xíu, xíu. Giống như phí xử lý thẻ tín dụng: bạn chỉ cộng thêm 3% lên trên.

Có tiếng "Gosh". Nick nói: anh biết mà. Anh đã nghĩ "dude, phải có cái gì đó chứ", bạn có thể mua sỉ token AI? "Come on", chuyện này giống như Bitcoin vậy, có tiếng nói "It's here". Có tiếng nói tiếp: đúng là như vậy, với bất kỳ ai không thật sự biết cách làm (theo video đăng ngày 05/12/2025). Nick nói "Dang it", vậy là dumb idea of the week lần này hóa ra là một ý tưởng hay. Có tiếng nói thêm: chỉ là chắc trễ khoảng hai năm.

Nick cảm ơn mọi người đã nghe The Factory Floor, rồi chào: "Peace out."